Tijdelijke kans op slagschaduw

28 januari 2021 Matthijs Oppenhuizen

Vanwege enkele testen met de windmolens kan er tijdelijk slagschaduw ontstaan voor omwonenden.

Slagschaduw: bewegende schaduw van de wieken
Het is mogelijk dat omwonenden morgen (vrijdag 29 januari) tijdelijk slagschaduw van de windmolens kunnen ervaren. Slagschaduw is een bewegende schaduw die ontstaat als de zon tegen de draaiende wieken schijnt. Deze kans op tijdelijke slagschaduw is het gevolg van een aantal testen dat moet worden uitgevoerd. In dit nieuwsbericht lichten we dat toe, inclusief een indicatie wanneer en waar slagschaduw kan ontstaan.

Testen van de netaansluiting
De elektriciteit die de windmolens opwekken, moet uiteraard aan het elektriciteitsnet worden geleverd. Daarom zijn er kabels vanaf de windmolens aangelegd die op een punt samenkomen. Op dat punt worden de kabels verbonden aan de netaansluiting die door de netbeheerder is gelegd, zodat de windmolens verbonden zijn met het elektriciteitsnet.
Om zeker te weten dat deze belangrijke verbindingen goed zijn uitgevoerd en voldoen aan alle eisen van de netbeheerder, moeten de windmolens enkele uren draaien. Zo wordt goed getest of alles in orde is. Deze testen worden morgen uitgevoerd. Dat betekent dat de windmolens een aantal uren gaan draaien. De planning is nu dat dit morgen in de ochtend gebeurt.

Slagschaduwsysteem nog niet actief
De windmolens zijn voorzien van een zogeheten stilstandsvoorziening. Deze apparatuur en software zorgt ervoor dat de windmolens af en toe worden stilgezet om slagschaduw bij woningen te voorkomen. Deze stilstandsvoorziening wordt nog ingeregeld, maar dit kost meer tijd. Alle woningen in de omgeving moeten in het systeem worden ingevoerd om te zorgen dat de windmolens weten wanneer ze stil moeten staan.
De test van de netaansluiting is belangrijk en kan niet wachten. Daarom is besloten deze test uit te voeren, ondanks dat de stilstandsvoorziening nog niet actief is. We beseffen dat het vervelend kan zijn voor omwonenden als zij hierdoor tijdelijk slagschaduw ervaren, maar we zien op dit moment geen andere oplossing.

Stand van de zon bepaalt waar slagschaduw ontstaat
De windmolens draaien morgen naar verwachting in de ochtend. Dat betekent dat in die periode slagschaduw kan ontstaan bij woningen. Slagschaduw ontstaat alleen als de zon schijnt. Als het bewolkt is, is er geen slagschaduw.

Het is goed in te schatten waar slagschaduw kan ontstaan, omdat dit afhankelijk is van de positie van de zon. Als bijvoorbeeld de zon opkomt in het oosten, kan er slagschaduw ontstaan ten westen van het windpark. Woningen ten oosten van het windpark kunnen dan geen slagschaduw ontvangen. En bijvoorbeeld aan het eind van de middag, als de zon in het zuidwesten staat, kan er slagschaduw ontstaan ten noordoosten van het windpark.

Kans op slagschaduw ten westen en noorden van windpark
Als de windmolens morgen in de ochtend draaien, kan er dus slagschaduw ontstaan in het gebied ten westen en noorden van het windpark. Aan het begin van de ochtend is dat hoofdzakelijk in het westen. Later in de ochtend, als de zon richting het westen draait, ontstaat de slagschaduw meer in het noordwesten en noorden.

Overigens kan de slagschaduw niet oneindig ver reiken. Hoe hoger de zon aan de lucht staat – bijvoorbeeld op het middaguur -, hoe korter de schaduw is en dus hoe minder woningen door de slagschaduw kunnen worden geraakt. We schatten in dat de slagschaduw het grootste deel van de ochtend niet verder kan reiken dan tot enkele honderden meters afstand vanaf de windmolens. Als de zon aan het begin van de ochtend – kort na zonsopkomst - lager staat, kan de slagschaduw nog wat verder reiken. Maar doordat de zon dan ook minder fel schijnt, is de slagschaduw op dat moment tegelijkertijd minder goed te zien.